Blad 5 uit een reeks van 7 (Bij het exemplaar van de KB ontbreekt blad 7). Amsterdam, Covens en Mortier, [1737-40]. Onbepaalde schaal, 52 x 49,5 cm, gekleurd.
XX Amérique Gén. 1740 Popple III 9536 KP
In 1733 verscheen te Londen een atlas in 20 bladen van verschillend formaat, met als titel Map of the British Empire with French and Spanish settlements. Dit werk bevat een verzamelblad met dezelfde titel, die naast het behandelde gebied 4 stadsplans en 18 plattegronden van vestingen weergeeft.
De graveur en uitgever van deze kaart was William Henry Toms (werkzaam van 1723 tot 1758), de auteur Henry Popple (?-1743). Wij kennen slechts weinig biografische gegevens over deze laatste: wij weten alleen dat hij verschillende beroepen heeft uitgeoefend, waaronder dat van boekhouder van koningin Anne. Popple's eerste kartografisch werk is in handschrift gebleven. Het werd in 1727 vervaardigd en betreft de Franse en Britse koloniën in Noord-Amerika, dit wil zeggen een minder uitgestrekt gebied dan dat behandeld in de Atlas; het wordt bewaard in de British Library (Ms. 23.615 f. 75). Zowel in deze handschriftkaart als in de verschillende kaarten van de Atlas en in het verzamelblad heeft Popple in mindere of meerdere mate materiaal ontleend aan een handschrift van rond 1722 door John Branwell (Public Record Office, Londen). Dit behandelde alleen het Zuidoosten van Noord-Amerika en was een tamelijk volledige bron voor de kust van Carolina en de Indiaanse nederzettingen in deze streek, maar was niet erg betrouwbaar voor de waterlopen ten Westen van de Appalachen. Voor het gebied van de Mississipi steunde Popple op de kaarten van Guillaume de l'Isle (1675-1726), zonder ze evenwel volledig te kopiëren. Zo stemt zijn oriëntering van het Ontariomeer (Zuidwest-Noordoost) niet overeen met de werkelijkheid (West-Oost), hoewel dit bij de Franse kartograaf wel het geval was. In die tijd drongen de Fransen het meest in het binnenland door, en kenden dan ook beter de aardrijkskunde van het gebied. Deze Engelse kaart is de eerste die de dertien koloniën opnoemt die later de kern van de Verenigde Staten zullen vormen. Zij werd opgemaakt met de goedkeuring van de Lords Commissioners of Trade and Plantations, en werd gunstig beoordeeld door de beroemde astronoom Edmund Halley (1656-1742), zoals blijkt uit het kommentaar in de rechter benedenhoek.
Johan Covens (1697-1774) en Cornelis Mortier (1699-1783) publiceerden een verkleinde uitgave in 7 bladen, waarvan het titelblad, identiek aan dat van 1733, hier tentoongesteld is. De graveur ervan is Johannes Condet (1711-1781). Zoals vele werken van dit Amsterdamse uitgevershuis is het moeilijk te dateren: tussen 1737 (Cumming) en 1740 (Allibone, Watt en de Catalogus van het British Museum). Koeman spreekt zich niet uit maar geeft aan in welke uitgaven van de Atlas nouveau van G. de l'Isle de kaart bijgevoegd is (C & M 6, 1741 ; C & M 7, 1745 ; C & M 8, post 1757 ; C & M 11). Vermits het om een Hollands produkt gaat is in de titel het bijvoeglijk naamwoord "dutch" (in sommige exemplaren "hollandish") opgenomen. Op ons exemplaar zijn de bezittingen volgens hun moederland gekleurd: groen voor Frankrijk, rood voor Groot-Brittannië, geel voor Spanje en oranje voor de Verenigde Provinciën.
Er bestaan ook Franse versies van deze kaart: G.L. Lerouge (werkzaam tussen 1740 en 1780) gaf ze in 1742 uit, en nam ze later op in zijn Atlas général (1762). De afdeling Kaarten en Plans van de Koninklijke Bibliotheek bezit ook een exemplaar vervaardigd door Crépy (werkzaam van 1735 tot 1777), uitgegeven te Parijs rond 1755, toen dit deel van de wereld door de Zevenjarige Oorlog opnieuw volop in de belangstelling stond.
Deze kaart werd, niettegenstaande haar gebreken, door talrijke Engelse kartografen gekopieerd, en bleef de meest gebruikte tot het verschijnen van John Mitchell's Map of the British and French Dominions in North America in 1755.
Breng me naar: Wereldkaarten en kaarten van Amerika / Kaarten van Noord-Amerika / Kaarten van Midden- en Zuid-Amerika / Inleiding
Terug naar: de homepage van de KBR