Telematicanetwerk voor het Universitair onderwijs in de kunstgeschiedenis

1. Inleiding

Doel van het project is een mechanisme te ontwerpen en te testen om digitale beelden, bestemd voor het universitair onderwijs in de kunstgeschiedenis, uit te wisselen. Dit beoogt een rationele benadering van de opbouw van beelddatabanken in elk van de deelnemende universiteiten (FUNDP, KUL, UCL en ULg). Hierbij zal gebruikgemaakt worden van hoge kwaliteitsbeelden van specifieke leveranciers van beeldmateriaal(KBR en KIK).

Dit project bouwt digitale fototheken op bij de verschillende partners zodat multimedia toepassingen in de plaats kunnen komen van de traditionele dia's. Deze digitale documenten maken het mogelijk de kunstwerken grondiger en soepeler te bestuderen. Een kritische massa van zowat 1500 digitale foto's, waarvan 500 aangereikt worden door het KIK en 300 door het consortium KIK-KBR is onontbeerlijk om het systeem zowel op technisch als op pedagogisch vlak te testen. Met dat aantal kan evenwel slechts één volledig cursusthema worden getest.

Met de steun van de technologische partner die zal worden aangewezen na de opstelling van een specifiek bestek, zullen de partners testen of zij hun onderlinge foto's kunnen digitaliseren in het kader van de verschillende databanken die vanuit één portaal toegankelijk zijn. Daarenboven gaan zij samen onderzoeken de technische, pedagogische en juridische gevolgen van het gebruik van multimedia in het onderwijs van de kunstgeschiedenis onderzoeken.

Aanbevelingen betreffende de uitwisseling van beelden van het kunstpatrimonium, vanaf de productie tot de verspreiding worden uitgewerkt, waarbij aandacht besteed wordt aan beschrijvingen in databanken. Een metadatastandard wordt ontworpen, evenals een systeem van watermarking. Maatregelen voor conservering van de digitale beelden op lange termijn worden uitgewerkt. Procedures voor de levering van beelden worden verbeterd.

De universitaire partners werken mee aan de vervollediging van de informatie opgeslagen in de databanken van het KIK en de KBR. De partners leggen de nodige structuur vast om de werkzaamheden, na afloop van het project, op grotere schaal voort te zetten, door het partnerschap uit te breiden naar andere al dan niet universitaire onderwijsinstellingen.

De uitwisseling van beelden en wetenschappelijke informatie, gebruikmakend van de nieuwe informatie- en communicatietechnologieën, komt bovendien tegemoet aan de al lang geformuleerde politieke wens van een betere wederzijdse erkenning van het door de universiteiten en de federale wetenschappelijke instellingen (waartoe de KBR en het KIK behoren) gerealiseerde werk.

Concreet betekent dat dat, na afloop van de eerste fase van het project, aan de docenten van de universitaire partners een operationele module zal worden aangeboden om beelden aan te maken, op te slaan en te verspreiden. De waarde van die module en van de pedagogische gevolgen ervan zal getest en geëvalueerd worden op een cursusthema.

Aan het einde van die eerste fase wordt een kritisch rapport voorgelegd over de juridische aspecten welke die nieuwe onderwijsmethode impliceren. Aanbevelingen om de opgedane ervaring in een tweede fase verder te ontwikkelen worden dan ook geformuleerd.

In de tweede fase zal het systeem verder worden getest en wordt gestart met de exploitatie. Naast de door de KB en het KIK tijdens de eerste fase gedigitaliseerde beelden, zullen bij elk van de universitaire partners de illustraties voor telkens een cursus worden gedigitaliseerd en op het netwerk ter beschikking worden gesteld van de docenten. Ook wordt voorzien een "pilot" beschikbaar te stellen voor andere geïnteresseerde instellingen. Parallel daarmee worden multimediadatabases aan de studenten aangeboden.