Prentenkabinet op zoek naar nieuwe Topstukken

27/11/2017

De Vlaamse Overheid is op zoek naar nieuwe stukken voor haar Topstukkenlijst en roept daarvoor de hulp in van het Prentenkabinet van de Koninklijke Bibliotheek en het Antwerpse Rubenianum. Zij kregen de opdracht een ‘proeflijst’ op te maken met zeventiende-eeuwse tekeningen die bewaard worden in Vlaanderen. Het gaat om werk uit openbare collecties, archieven, kerkschatten en privébezit.

 

Gebundelde krachten

Voor deze uitdagende oefening bundelen het Prentenkabinet van de Koninklijke Bibliotheek en het Antwerpse Rubenianum (Onderzoeksinstituut voor Vlaamse kunst van de 16de en 17de eeuw) hun krachten. De Vlaamse Overheid keurde het gezamenlijk projectvoorstel goed dat gestoeld is op de expertise en basisopdracht van beide instellingen. De samenwerking is intussen beklonken en bekrachtigd door een stuurgroep van experts uit het vakgebied.

 

Expertise rond oude meesters

Het Prentenkabinet van de Koninklijke Bibliotheek van België verzilvert met dit project zijn expertise over tekeningen van oude meesters. De afgelopen jaren investeerde de Bibliotheek in het onderzoek naar haar verzameling tekeningen van oude meesters (16de tot 18de eeuw). Een belangrijk deel van deze collectie is al terug te vinden in de online bibliotheekcatalogus en enkele topstukken zijn opgenomen in de galerij van de website.

Daarnaast wordt gewerkt aan een Engelstalige wetenschappelijke catalogus met een selectie van de mooiste tekeningen. Met het oog op een tentoonstelling van deze werken, wordt tevens de nodige aandacht besteed aan optimale conservering. Sommige bladen worden gerestaureerd met de steun van het fonds de la Serna van de Koning Boudewijnstichting.

 

Stuk voor stuk top

In de komende maanden zullen projectmedewerkers uit beide instellingen alle nodige inspanningen leveren om een overzicht te krijgen van de tekeningen van zeventiende-eeuwse meesters die in tal van Vlaamse collecties worden bewaard. Op basis van strenge criteria zal daaruit een beperkte selectie worden voorgedragen voor de Topstukkenlijst.

Voor de kwaliteit en kwantiteit van de kunstproductie in onze streken is de zeventiende eeuw een absoluut hoogtepunt. Toch zijn tekeningen doorgaans minder goed ontsloten en bestudeerd. De studie van tekeningen van Vlaamse kunstenaars uit deze periode - zelfs wanneer het onze bekendste meesters Rubens, Van Dyck en Jordaens betreft - is allerminst afgerond, waardoor bijkomend onderzoek nodig is. Daarnaast komt ook getekend werk van buitenlandse zeventiende-eeuwse meesters in aanmerking voor de Topstukkenlijst. Dat er een proeflijst opgesteld wordt, is dus zeer belangrijk voor de waardering van tekeningen van zeventiende-eeuwse meesters die bewaard worden in Vlaamse collecties.

 

Topstukkendecreet

Dit project kadert binnen het Vlaamse Topstukkendecreet uit 2003 dat roerend cultureel erfgoed met een bijzondere archeologische, historische, cultuurhistorische, artistieke of wetenschappelijke betekenis beschermt voor de toekomst. Werken die op de Topstukkenlijst staan, komen in aanmerking voor een gesubsidieerde conservering en restauratie en kunnen niet buiten Vlaanderen worden gebracht zonder voorafgaande toestemming van de Vlaamse Overheid.

 

Meer weten?

Sarah Van Ooteghem
Assistent-conservator Prentenkabinet
sarah.vanooteghem@kbr.be
+32 (0)2 519 57 40

 

* Deze tekening van Rubens werd reeds in 2005 in de Topstukkenlijst opgenomen omwille van haar bijzondere waarde voor het collectieve geheugen. Ze stelt de Gemma Tiberiana voor, een uitzonderlijke camee of antieke gegraveerde steen vermoedelijk afkomstig uit Constantinopel die lange tijd bewaard werd in de schatkamer van de Sainte-Chapelle in Parijs. In het midden zijn Tiberius en Livia afgebeeld voor Germanicus.